Sara Da Sassaka Book 1 Complete Document

Taƙaitaccen Labarin Littafin (Synopsis)

Littafin “Sara sa Sassaƙa…” labari ne mai ban tausayi, fargaba, da sarƙaƙƙiyar siyasa da zamantakewa. Labarin ya kasu kashi biyu mabanbanta waɗanda a hankali suke haɗuwa waje ɗaya:

1. Rikicin Ƙauyen Yelwa da Kisan Iro

Labarin ya fara ne da wani dare mai cike da hadari da walƙiyya, inda wani mutum yake taimakawa wani yaro gudu daga ƙauye domin ceton rayuwarsa. Daga baya, labarin ya dawo kan babban abin takaici da ya faru a Ƙauyen Yelwa na can arewacin ƙasar. Wannan ƙauye yana cike da ƙabilu mabanbanta, inda wata ƙabila mafi rinjaye take zaluntar ƙanƙanan ƙabilu (makiyaya).

Mahaifin jarumar labarin (wato Baffa/Jibo) yana da yara, ciki har da Iro da kuma ita jarumar (wacce ke ba da labarin kuma take takun saƙa da Saleh). Iro ya dawo daga kiwo bayan watanni huɗu, sai kawai wani matashi mai suna Saleh (ɗan shugaban garin) ya jagoranci taron matasa suka yi masa dukan tsiya, suka ɗure shi a bishiya a cikin ruwan sama har ya mutu, da zargin cewa ya yi ƙyallon haikewa wata yarinya a bayan gari. Saleh ya ƙwace dabbobin gidan su Iro a matsayin diyya, sannan mahaifin Saleh ya goyi bayan wannan zalunci. Iro ya mutu ba tare da an yi masa sallah ko sutura ta mutunci ba, an binne shi a daji kamar dabba. Wannan abu ya bar wa jarumar babban miki a zuciya, inda ta lashi takobin cewa jinin ɗan uwanta ba zai tafi a banza ba, kuma tana neman sanin wace yarinya ce aka yi amfani da ita aka yi wa Iro ƙazafi.

2. Rayuwar Ramata da Ilimin Boko

A gefe guda, ana ba da labarin Ramata (Rahma), wata hazakar yarinya ɗyar boko ce da ta ci gasar lissafi har aka faɗi sunanta a rediyo. Mahaifinta (Baffa Bashir Yelwa) yana alfahari da ita kuma yana goyon bayan karatunta, sabanin sauran mutanen ƙauyen (har da ɗan uwan Baffa, Yaya) waɗanda suke kallon karatun boko a matsayin “yahudanci” kuma suke kiran Ramata da karuwa saboda tana zuwa makarantar kwana a birni. Ramata tana da wata ɓoyayyar soyayya tsakaninta da wani matashi makiyayi mai suna Bukar, wanda suke haɗuwa a rafi. To amma ga mamaki, Ramata tana yawan mafarkin wani kyakkyawan matashi na daban wanda take gani a mafarki tun bayan saduwar farko.

3. Rayuwar Alina da Matashin Mai Gyaran Takalmi

A wani garin na daban (ko birni), ana ba da labarin Alina, wata yarinya ‘yar kimanin shekaru 14-15 da take rayuwa da yayanta Ismail da matarsa Nadiya. Alina tana yawan tsoron wani matashi mai gyaran takalmi (wanda a zahiri babban tsagera ne ko almajiri mai neman na kansa) wanda yake yawan binta da kallo da manyan idanunsa masu ja. Bayan Ismail ya yi wa mutumin tasiyar duka da rashin mutunci, Alina ta ji tausayinsa, musamman bayan wani babur ya buge shi ya ji rauni, ta taimaka masa gurin wanke ciwo a shagon magani. Mutumin yana da uban ƙasumba, yana sa babbar riga da uban kwalli, kuma yana haska mata fitila idan dare ya yi, wanda hakan ya sake janyo ruri gurin Yaya Ismail.

4. Makasudin Siyasa da Ta’addanci

A cikin labarin, akwai wani kashi da ke nuna manyan dattijai ’yan siyasa a birni waɗanda suke shirin sanar da sakamakon zaɓen shugaban ƙasa. Waɗannan manyan mutane suna amfani da manufar “Amfani da tsaro mu sanya tsoro!!!” domin tursasa wa sabon shugaban ƙasa sharuɗansu. Sun haɗu da wani hatsabibin shugaban ƙungiyar ta’addanci mai suna Kacalla Sumale (wanda a madadin sa aka turo wani matashi mai suna Sadauki ko kuma shi kansa ne da rawanin fuskarsa) domin ƙirƙirar tarzoma da zubar da jini a ƙasar.

Sunayen Jaruman Littafin da Rawar da Suka Taka

Ga manyan jaruman da suka fito a daddale a cikin guntun labarin da aka samar:

• Jaruma Mai Ba Da Labari (Kanwar Iro): Itace budurwar da ta ga kisan gillar da aka yi wa ɗan uwanta Iro. Tana cike da ɗaci da raɗaɗi, kuma ta lashi takobin gano yarinyar da aka yi amfani da ita gurin yi wa Iro ƙazafi domin ɗaukar pansa.
• Iro: Ɗan uwan jaruma ne, makiyayi mai kaucewa rigimar duniya. Saleh da mutanensa sun yi masa kisan gilla ta hanyar yi masa ƙazafin cewa ya yi ƙyinƙurin yi wa wata yarinya fyaɗi.
• Baffa (Jibo / Mahaifin Iro): Dattijo ne mai haƙuri da son yaransa, wanda ya shiga babban baƙin ciki bayan kisan ɗansa, kuma aka tilasta masa binnewa a daji shi kaɗai.
• Saleh: Shi ne babban azzalumin ƙauyen Yelwa, ɗan shugaban gari. Shi ne ya kashe Iro, ya ƙwace dabbobinsu, kuma yake cin mutuncin sauran ƙanƙanan ƙabilu.
• Ramata (Rahma Bashir Yelwa): Yarinya ce mai basira da ilimin boko da lissafi. Tana fuskantar tsangwama a ƙauyensu saboda karatun boko, kuma tana tsaka da soyayya da Bukar yayin da wani kyakkyawan mutum yake addabar mafarkinta.
• Baffa Bashir Yelwa: Mahaifin Ramata ne, dattijo mai dattako da riƙe rediyo kullum. Shi ne yake fuskantar kowa domin ganin ɗyarsa ta yi karatu mai zurfi.
• Bukar: Matashi ne makiyayi, masoyin Ramata wanda yake lallashinta kuma yake ba ta kyaututtuka gabanin ta koma makaranta.
• Alina: Yarinya ce ‘yar shekara 14-15, mai yawan tsoro da shagwaɓa, wacce take karatun islamiyya da boko. Tana da alaƙa ta musamman da take ƙorƙarin kulluwa tsakaninta da matashin mai gyaran takalmi.
• Yaya Ismail: Yayan Alina ne, mutum mai zafi da kishin ƙanwarsa, wanda baya son ganinta da kowane namiji kuma ya dake mai gyaran takalmi.
• Nadiya (Antyn Alina): Matar Ismail ce, wacce take ba Alina shawara kuma take tsawatar wa Ismail idan kishinsa ko rungume Alina ya wuce gona da iri.
• Matashin Mai Gyaran Takalmi (Sadauki / Kacalla Sumale): Mutum ne mai uban ƙasumba da manyan idanu jan-jan. Yana da halaye na sirri (mysterious)—a gari ana kallonsa a matsayin almajiri mai gyaran takalmi, amma yanayinsa yana nuna yana da alaƙa da harkar ta’addanci ko harkar sirri (kamar yadda aka ga Sadauki gurin tattaunawa da manyan mutane).
• Harisu (Soja Mazan Fama): Ɗan uwan su Naja ne, soja ne da yake daji yana yaƙi, kuma shi ne babban ginshiƙin kula da mahaifiyarsa da ƙannensa.
• Naja & Hafsa & Mariya: Ƙannen Harisu ne waɗanda suke shirin komawa makaranta cikin talauci amma cike da ƙaunar juna.

Jigon Labarin (Themes)

1. Rashin Tsaro da Ta’addanci: Littafin ya fito da halin da yankin Arewa yake ciki na rashin tsaro, inda ake amfani da tsoro gurin cimma burin siyasa.
2. Zalunci da Bambancin Ƙabila: Yadda masu rinjaye suke danne marasa ƙarfi a ƙauyuka (kamar yadda aka kashe Iro).
3. Muhimmancin Ilimin Ya Mace: Jajircewar Ramata da mahaifinta gurin neman ilimi duk da tsangwamar al’umma.